افزایش مهریه بعد از عقد امکان پذیر است؟
درست است که تعیین میزان مهریه یک امر توافقی میان زوجین در ازدواج دائم محسوب میشود؛ اما این توافق قبل از ازدواج و عقد نکاح صورت می گیرد و ضمن سند نکاحیه ثبت می شود. در نتیجه به لحاظ قانونی تغییر میزان مهریه به جهت افزایش مهریه پس از عقد ممکن نیست.
به گزارش منیبان؛ سید مسعود موسوی، عضو کانون وکلای مرکز گفت: از دیرباز در برخی کشورها به ویژه کشورهای مسلمان هموار سنت مهریه وجود داشته و دارد واین سنت جایگاه خاصی در کشور ایران دارد. مهریه به معنای مالی است که در هنگام عقد نکاح (دائم و موقت) مرد به همسر خود میپردازد یا متعهد میشود که در آینده پرداخت کند و درخصوص نوع و میزان مهریه قابل ذکر است که زوجین با توافق هم میزان مهر را تعیین میکنند (به موجب ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی به مجرد عقد نکاح زن مالک مهر میشوند و میتوانند هر نوع تصرفی که بخواهد در آن صورت دهد).
این حقوقدان ادامه داد: در عرف جامعه مهریه درج شده در سند نکاحیه بدون تغییر باقی میماند و قابل افزایش نیست. مطابق رأی شماره ۴۸۸ مورخ ۱۳۸۸/۰۶/۱۵ هیات عمومی دیوان عدالت اداری مهریه شرعی همان است که در ضمن عقد واقع شده است و افزایش مهر بعد از عقد شرعا صحیح نیست و ترتیب آثار مهریه بر آن خلاف موازین شرع شناخته میشود و هر گونه افزایش مهریه باطل است و زوجه نمیتواند با مراجعه به دفاتر اسناد رسمی نسبت به افزایش مهریه بعد از عقد نکاح اقدام کنند ولیگاهی، بنا برتوافقات و دلایلی بین زوجین در طول زندگی مشترک افزایش ویا کاهش میزان مهریه پیش میآید که از لحاظ حقوقی برای افزایش و کاهش مهریه بعد از عقد نکاح صرفا از طریق بخشی از روشها و با وجود شرایط لازم این امر امکانپذیر است و در غیر شرایط و موارد ذیل توافق زوجین فاقد اثر و ضمانت اجرای قانونی خواهد بود.
موسوی ادامه داد: شرایطی که برای افزایش یا کاهش مهریه توسط زن و شوهر نیازمند است تا تعهدات تحقق یابد و الزام آور باشد.این شرایط به این شرح است:
زوج باید قصد و رضا داشته باشند یعنی از روی اکراه و اجبار نباشد.
اهلیت داشته باشند یعنی طرفین عقد زوجین عاقل بالغ و مختار بود و محجور و سفیه و مجنون نباشند
موضوع معین و مشخص باشد مبهم نباشد
مثلا سند رسمی یکباب آپارتمان با مشخصات دقیق ثبتی
همانگونه که بیان شد افزایش مهریه در سند ازدواج در قانون پیشبینی نشده است و دارای منع قانونی است. ولی زوجینی که قصد افزایش میزان مهریه را دارند میتوانند با دارا بودن شرایط ذکر شده در قالب سایر تعهدات مالی و عقود من جمله عقد صلح و هبه ذکر و تعریف شده در قوانین جاریه در دفتر خانه اسناد رسمی مهریه را براساس توافق طرفین اضافه کنند که این ازدیاد میزان مهریه جزوه مهریه محسوب نمی شود و به دلیل اینکه یک تعهد مستقل از سوی زوج به زوجه است که عنوان و امتیاز مهریه را ندارد.